İzmit, Gebze, Derince ve Karamürsel’de toplam 58 parsel kiraya verilecek. Arazilerin toplam büyüklüğü yaklaşık 761 dönümü buldu. Parsellerin bulunduğu mahalleler, büyüklükleri ve rayiç kira bedelleri de tek tek açıklandı.

Kocaeli’de uzun süredir ekilmeyen özel mülkiyetteki tarım arazilerinin yeniden üretime kazandırılması amacıyla önemli bir süreç başladı.
5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında üst üste iki yıl süreyle işlenmediği tespit edilen tarım arazileri için 2026 yılı kiralama listeleri hazırlandı. Kocaeli’de açıklanan son listeler İzmit,Gebze, Derince ve Karamürsel ilçelerini kapsıyor. Dört ilçedeki listeler incelendiğinde toplam 58 parselde 760 bin 982,86 metrekare, başka bir ifadeyle yaklaşık 761 dönüm tarım arazisinin kiralamaya konu edildiği görülüyor.

BU UYGULAMA NE ANLAMA GELİYOR?

Sistem, 22 Ağustos 2024 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeye dayanıyor. Buna göre Hazine arazileri değil, gerçek veya tüzel kişilere ait olup üst üste iki yıl tarımsal üretim yapılmadığı tespit edilen araziler belirli şartlarla Bakanlık tarafından tarımsal amaçla sezonluk olarak kiralanabiliyor. Arazinin mülkiyeti değişmiyor ve kira geliri arazi sahibine ait oluyor. Arazi üzerinde tarım yapılması zorunlu tutulurken, kiracı arazinin vasfını değiştiremiyor. Ayrıca dikili tarım ve örtü altı tarım arazileri uygulamanın dışında tutuluyor.

KOCAELİ’DE 4 İLÇE LİSTEYE GİRDİ

2026 yılı yeni listesinde  Kocaeli’den dört ilçe bulunuyor.

En fazla parsel Gebze’de yer alıyor. Gebze’de 27 parsel kiralamaya açılırken, İzmit’te 25, Derince’de 5 ve Karamürsel’de 1 parsel bulunuyor.
Hesaplamalara göre ilçelerde kiralanacak alanların dağılımı şöyle:

Gebze: 395 bin 538,86 metrekare

İzmit: 238 bin 148 metrekare

Derince: 115 bin 307 metrekare

Karamürsel: 11 bin 989 metrekare

Toplam alan 760 bin 982,86 metrekareye ulaşıyor.

GEBZE’DE 27 TARLA KİRAYA ÇIKARILDI

Listenin en geniş bölümü Gebze’de bulunuyor. İlçede toplam 27 tarım parseli kiralama kapsamına alındı.

Araziler Akviran, Cumaköy, Duraklı, Elbizli, Hatipler, Kargalı ve Ovacık mahalle/köylerinde bulunuyor.

Özellikle Cumaköy 10 ayrı parselle listenin en yoğun bölgesi durumunda. Duraklı ve Ovacık’ta dörder, Akviran ve Hatipler’de üçer, Kargalı’da iki, Elbizli’de ise bir parsel bulunuyor. 

Gebze’de kiralamaya açılan arazilerin toplam büyüklüğü yaklaşık 395,5 dönüm.

Gebze listesindeki parseller için açıklanan rayiç kira bedellerinin toplamı da yaklaşık 395 bin 395 TL olarak hesaplanıyor.

EN BÜYÜK GEBZE PARSELİ 30,7 DÖNÜM

Gebze’de listedeki en büyük kiralanabilir parsellerden biri Duraklı Mahallesi Kızılcık Pınarı mevkiinde.

175 ada 9 parselde bulunan tarla 30 bin 705,37 metrekare, yani yaklaşık 30,7 dönüm büyüklüğünde. Bu arazi için açıklanan rayiç kira bedeli 27 bin 262,09 TL.

Cumaköy Köyyeri mevkiindeki 25 bin 719,69 metrekarelik tarla da ilçedeki büyük parseller arasında bulunuyor. 

Gebze’deki arazilerde yetiştirilecek ürün grubu ağırlıklı olarak hububat ve yem bitkileri olarak belirlendi.

İZMİT’TE 25 PARSEL LİSTEDE

İzmit’te ise kiralamaya çıkarılan tarım arazisi sayısı 25.

Araziler Gökçeviran, Sarışeyh, Kısalar, Böğürgen ve Nebihoca bölgelerinde yoğunlaşıyor.

En fazla parsel Gökçeviran’da bulunuyor. Sadıklar, Dalakçı Çayırı ve Manavla mevkilerindeki toplam 10 ayrı tarla kiralama listesine girdi. 

İzmit’teki 25 parselin toplam büyüklüğü 238 bin 148 metrekare, yani yaklaşık 238 dönüm.

Bu araziler için belirlenen rayiç kira bedellerinin toplamı ise hesaplamalara göre 142 bin 889 TL.

İZMİT’TEKİ EN BÜYÜK TARLA BÖĞÜRGEN’DE

İzmit listesindeki en dikkat çekici arazi Böğürgen Mahallesi Sayvandere mevkiinde bulunuyor.

110 ada 103 parseldeki tarla 28 bin 632 metrekare büyüklüğünde. Arazi için belirlenen rayiç kira bedeli 17 bin 179 TL.

Böğürgen İnler mevkiinde 20 bin 131 ve 15 bin 848 metrekarelik iki ayrı tarla daha listede bulunuyor.

İzmit’teki arazilerin büyük bölümünde hububat ile fiğ ve yem bezelyesi gibi tek yıllık yem bitkilerinin yetiştirilmesi öngörülürken, Sarışeyh’teki bazı arazilerde ayçiçeği de ürün seçenekleri arasında gösterildi. 

DERİNCE’DE 115 DÖNÜM ARAZİ ÜRETİME AÇILACAK

Derince’de 5 parsel kiralama listesinde bulunuyor.

Bu araziler Çavuşlu, Geredeli, Karagöllü ve Toylar bölgelerinde yer alıyor.

Toplam kiralanabilir alan 115 bin 307 metrekare, yani yaklaşık 115,3 dönüm.

Beş parsel için açıklanan rayiç kira bedellerinin toplamı 91 bin 438,46 TL seviyesinde.

Derince’deki arazilerin tamamı listede “susuz tarla” niteliğinde gösteriliyor. Yetiştirilebilecek ürünler arasında arpa, buğday, ayçiçeği, yulaf ve yem bitkileri bulunuyor. 

DERİNCE’DE EN BÜYÜK ARAZİ GEREDELİ’DE

Derince’de kiralamaya çıkarılan en büyük parsel Geredeli’de bulunuyor.

279 ada 10 parselde bulunan 33 bin 393 metrekarelik susuz tarla için rayiç kira bedeli 26 bin 480,65 TL olarak belirlendi.
Çavuşlu’da 27 bin 73 ve 18 bin 273 metrekarelik iki ayrı arazi, Karagöllü’de ise 24 bin 9 metrekare büyüklüğünde bir tarla bulunuyor.

KARAMÜRSEL’DE TEK PARSEL VAR

Karamürsel listesinde ise yalnızca bir tarım arazisi bulunuyor.
İhsaniye’de 119 ada 4 parselde bulunan 11 bin 989 metrekarelik susuz tarla kiralamaya çıkarıldı.
Arazinin ürün grubu hububat ve yem bitkileri olarak gösterilirken rayiç kira bedeli 7 bin 200 TL olarak belirlendi. 

58 PARSELİN RAYİÇ BEDELİ YAKLAŞIK 637 BİN TL

Dört ilçedeki bütün parsellerin listede açıklanan rayiç kira bedelleri tek tek toplandığında yaklaşık 636 bin 922 TL tutarında bir başlangıç rayiç değeri ortaya çıkıyor.Ancak bu rakam, bütün arazilerin kesin olarak bu bedeller üzerinden kiralanacağı anlamına gelmiyor.  Yönetmeliğe göre kira bedeli komisyonun belirlediği rayiç bedelden düşük olamıyor. Birden fazla talep bulunması halinde mevzuattaki öncelik sıralaması ve teklif edilen kira bedelleri devreye giriyor. 

KİRA PARASI ARAZİ SAHİBİNE GİDECEK

Uygulamayla ilgili en önemli ayrıntılardan biri mülkiyet konusu.Bir arazinin bu sistem kapsamında kiralanması, arazinin sahibinden alınması veya mülkiyetinin devredilmesi anlamına gelmiyor.Arazi özel mülkiyette kalırken elde edilen kira geliri arazi malikine ait oluyor. Malik veya hak sahibine ulaşılamaması durumunda ise kira bedeli araziye özgü banka hesabında değerlendiriliyor.

ARAZİLER SADECE TARIMSAL ÜRETİM İÇİN KULLANILABİLECEK

Kiracı istediği faaliyeti yapamayacak.

Kiralanan arazi üzerinde yalnızca belirlenen tarımsal faaliyet gerçekleştirilebilecek ve arazinin niteliği değiştirilemeyecek.

Kiracının, üretim planlamasında belirlenen ürün veya ürün gruplarını yetiştirmesi, toprağın yapısına zarar vermemesi ve arazi üzerindeki mevcut çok yıllık bitkiler ile sabit tesisleri koruması gerekiyor.

Kurallara aykırı kullanım tespit edilmesi halinde sözleşmenin feshedilmesi de mümkün. 

KİRACILAR TARIMSAL DESTEKLERDEN DE YARARLANABİLECEK

Dikkat çeken bir diğer düzenleme ise tarımsal desteklerle ilgili.Kiraya verilen araziler Bakanlığın kayıt sistemlerine kaydedilecek ve bu arazilerde sözleşmeye uygun üretim yapan kiracılar ilgili tarımsal desteklerden yararlanabilecek. 

ARAZİLER NASIL BELİRLENDİ?

Bir tarlanın iki yıldır işlenmediğine yalnızca masa başındaki kayıtlara bakılarak karar verilmiyor.

Arazi Tespit Komisyonları kadastro parsel verileri, uydu görüntüleri, coğrafi bilgi sistemleri ve diğer kamu kurumlarının kayıtlarını inceleyebiliyor; ayrıca sahada arazi kontrolü gerçekleştiriyor.

İki yıllık işlenmeme şartını sağlayan ve ekonomik olarak tarımsal üretime uygun bulunan araziler daha sonra kiralama sürecine alınıyor.

KOCAELİ’DE ATIL TARIM ARAZİLERİ YENİDEN ÜRETİME DÖNECEK

2026 listeleri Kocaeli’de uygulamanın somut büyüklüğünü de ortaya koyuyor. Sanayinin yoğun olduğu Gebze’de yaklaşık 396 dönüm, İzmit’te 238 dönüm, Derince’de 115 dönüm ve Karamürsel’de yaklaşık 12 dönüm olmak üzere toplam 761 dönüme yakın özel mülkiyetteki tarım arazisinin yeniden üretime kazandırılması hedefleniyor. Listelerde ağırlıklı olarak hububat, buğday, arpa, ayçiçeği ve yem bitkileri öne çıkıyor.